Người dân California phải đối mặt với động đất

Nỗi sợ động đất là một phần của cuộc sống ở California.

Nỗi sợ động đất là một phần của cuộc sống ở California.

Nhưng mọi người cảm thấy lo lắng theo những cách khác nhau. Đối với một số người, sự sợ hãi thúc đẩy họ thực hiện các bước để tự bảo vệ mình: đóng đồ đạc nặng, bảo đảm tủ bếp, trang bị nhà cửa và căn hộ.

Đối với những người khác, nỗi sợ hãi dẫn đến sự phủ nhận - một sự thờ ơ cố ý đối với nguy hiểm cho đến khi mặt đất bắt đầu rung chuyển.

Nhà địa chấn học Lucy Jones đã dành sự nghiệp của mình để tìm hiểu thái độ của công chúng về động đất.

Jones nói cách mà những chuyên gia như bà từng nói về động đất không phải là rất hiệu quả. Họ có xu hướng tập trung vào xác suất xảy ra trận động đất lớn trong 30 năm tới – mức độ của khoản thế chấp nhà thông thường. Họ cũng rất bực mình khi nói những gì họ không biết, điều mà giờ đây bà tin rằng công chúng đã có thể điều chỉnh và hy vọng là tốt nhất.

Bây giờ bà đang tạo ra một điểm rất khác biệt, nhấn mạnh rằng một trận động đất tàn phá chắc chắn sẽ xảy ra, và có rất nhiều điều mà công chúng có thể làm để tự bảo vệ mình.

Trong vài năm trở lại đây, một vài thành phố ở California đã thực hiện những bước đi đầy kịch tính để đòi hỏi phải nâng cấp hàng ngàn tòa nhà dễ bị phá vỡ. Và năm tới, các nhà khoa học và Cơ quan Địa chất Hoa Kỳ sẽ công bố giai đoạn đầu tiên của một hệ thống cảnh báo sớm động đất có thể cảnh báo nhanh hơn một phút thông qua điện thoại thông minh và máy tính. Hệ thống này đã được lên kế hoạch trong nhiều năm nhưng vẫn có thể bị trật bánh bởi những cắt giảm ngân sách của Tổng thống Trump.

Ba yếu tố làm cho một cái gì đó đặc biệt đáng sợ

Jones nêu ra một số yếu tố gây nguy hiểm đáng sợ đặc biệt, Jones nói với cuộc họp chung của Hiệp hội Địa lý Nhật Bản và Liên đoàn Địa vật lý Hoa Kỳ. Bà đã đặt tên cho ba trong số những nỗi sợ lớn nhất, trích dẫn công trình của nhà tâm lý học Paul Slovic thuộc Đại học Oregon:

-       Cái gì đó không thể nhìn thấy được.

-       Cái gì đó rất không chắc chắn.

-       Cái gì đó dường như không thể biết được.

Jones cho biết: "Tất cả những điều này kích hoạt những nỗi sợ hãi ban đầu của chúng ta.

Các nhà nghiên cứu kiểm tra vết nứt sau một trận động đất gần Kobe, Nhật Bản năm 1995.

Con người ghét sự ngẫu nhiên

Jones nói trong một cuộc hội nghị gần đây tại Nhật Bản rằng: "Chúng tôi đã phát triển theo hướng sợ sự ngẫu nhiên.”

Thay vì chấp nhận sự ngẫu nhiên, công chúng đã quay sang các nhà khoa học để tìm ra sự không chắc chắn trong các trận động đất trong tương lai, và các nhà nghiên cứu đã cố gắng hết sức để tìm ra câu trả lời.

Jones cho biết, có một sự lạc quan trong dự đoán thành công trận động đất mạnh 7,3 độ ở Haicheng, Trung Quốc vào năm 1975, trong đó người dân được di tản trước khi trận động đất xảy ra, cứu được nhiều mạng sống.

"Dự đoán không xảy ra bởi vì người Trung Quốc biết nhiều hơn là chúng tôi," Jones nói. "Họ đã sử dụng nguyên tắc cơ bản ... được định lượng hơn một thế kỉ trước rằng một trận động đất làm cho một trận động đất khác trở nên có thể xảy ra, và đoán rằng có quá 500 sự kiện đã gây ra một trận động đất lớn."

Các quan chức ở khu vực này của Trung Quốc đã ra lệnh sơ tán vì sự yếu kém của các tòa nhà chống lại động đất. Và họ đã không bị mất đi vì một sự báo động giả, do hệ thống chính trị và kinh tế của Trung Quốc vào thời điểm đó, bà nói.

Nó không lặp lại

Nhưng dự đoán vĩ đại năm 1975 không được lặp lại khi các nhà khoa học California cố gắng làm điều tương tự ở trung tâm của bang.

Các nhà khoa học ở California đã bị thuyết phục về một kiểu động đất dường như hợp lý tại thị trấn Parkfield của Monterey, họ cho rằng có thể xảy ra trận động đất cường độ cao khác xảy ra giữa năm 1988 và 1993 với 95% cơ hội.

Các nhà khoa học đã sai. Nó sẽ xảy ra cho đến năm 2004 trước khi trận động đất xảy ra. Mô hình nó mang lại không phải là luôn luôn đúng.

Murray và Kelly James nhìn ngôi nhà bị phá hủy sau một trận động đất năm 2011.

Cho biết xác suất xảy ra trận động đất trong tương lai không làm cho chúng ta an toàn hơn

Và đó là vấn đề lớn nhất khi người dân bị ám ảnh bởi trận động đất lớn tiếp theo: Nó không làm cho chúng ta an toàn hơn.

Các thành phố California đã làm ít, nếu có, về việc yêu cầu nâng cấp các tòa nhà dễ sụp đổ hoặc phá hủy trước khi chúng sụp đổ trong một trận động đất trong tương lai.

Một ngôi nhà ở Fillmore, Calif gần sáu tháng sau trận động đất năm 1994.

Thay đổi câu hỏi

Thay vì tự hỏi mình: "Xã hội muốn gì từ chúng tôi?" Các nhà khoa học bắt đầu xem xét một câu hỏi riêng: "Xã hội cần gì từ chúng tôi?"

Vì vậy, trong trường hợp động đất, Jones đã chuyển câu trả lời.

Nhà địa chấn học Lucy Jones.

Nói về những gì các nhà khoa học biết - thay vì những gì họ chưa rõ.

Jones cho biết bà đã học cách tập trung nói chuyện về những gì bà biết, thay vì những gì bà không làm.

Jones nhấn mạnh: "Tôi đã cho họ biết rằng họ sẽ phải trả tiền cho trận động đất. Hoặc ngay bây giờ hoặc sau khi nó xảy ra. Chỉ là vấn đề thời điểm."

Thêm vào đó, trách nhiệm của cộng đồng - sự sụp đổ của một tòa nhà sẽ ảnh hưởng đến người hàng xóm kế cận của họ, cũng như toàn bộ cộng đồng. Jones cho biết: "Quyết định của một ai đó không sẵn sàng sẽ làm tăng khả năng những người khác sẽ phải chịu đựng.

Vào năm 2015, Los Angeles đã thông qua luật sửa đổi địa chấn sâu rộng nhất của quốc gia, đòi hỏi phải có tới 15.000 tòa nhà có nguy cơ bị thiệt hại trong một trận động đất phải được tăng cường.

Trách nhiệm đạo đức

Bi kịch có thể xảy ra khi công chúng không hiểu được nguy cơ như các nhà khoa học.

Jones cho biết một chuyến đi trước đó tới một vùng đất bị tàn phá của Nhật Bản đã bị tràn ngập bởi một cơn sóng thần sau trận động đất 9 độ richter ngoài khơi bờ biển phía đông của quốc gia này vào năm 2011. Các cộng đồng ở đó đã phải chịu đựng số người chết cao tới 10% dân số.

                                                                  

"Các nhà lãnh đạo thành phố đã phớt lờ đề nghị cải thiện và tiến hành cuộc họp khẩn cấp tại hội trường thành phố. Khi sóng thần đổ xuống tường biển, họ đã mất hơn 1.000 người, trong đó có hầu hết chính quyền thành phố của họ", Jones nói.

"Tôi muốn chúng tôi nhớ những nạn nhân. Hãy nhớ rằng xã hội muốn sự giúp đỡ của chúng tôi, cần sự giúp đỡ của chúng tôi, để cứu sống người dân", bà nói với các nhà khoa học của mình. "Tôi nói rằng, như một cộng đồng khoa học, tôi tin rằng chúng ta nên - như là một nghĩa vụ đạo đức - hãy cung cấp những thông tin có thể được sử dụng để làm cho một xã hội an toàn hơn."

Hải Vân/ Theo LA Times
Dân San Jose rúng động vì hai trận động đất trong đêm qua

Dân San Jose rúng động vì hai trận động đất trong đêm qua

Một trận động đất mạnh 3.9 độ đã đánh vào khu vực phía đông của thành phố San Jose, chỉ vài giờ sau khi một trận động đất khác xảy ra ở quận hạt Santa Clara tối hôm qua, theo tin từ đài CBS San Francisco cho hay.

Tin cùng chuyên mục
Tin mới nhất